در این گزارش تحلیلی بر پیامدهای فنی و امنیتی سیاستهای محدودسازی اینترنت در ایران خواهیم داشت.
با گسترش فیلترینگ اینترنت در ایران، کارشناسان شبکه هشدار میدهند که اثر این اقدامات محدودکننده تنها به مرزهای داخلی محدود نمیشود. ساختار بههمپیوسته اینترنت باعث شده تصمیمات فنی در یک کشور بتوانند بر ترافیک جهانی، مسیرهای داده، و حتی سیاستهای امنیت سایبری در دیگر کشورها نیز اثر بگذارند.
یکی از نمونههای مهم، نشت مسیرهای اینترنتی (BGP Leak) در شبکه ایران است. در صورت پیکربندی اشتباه یا اعمال فیلترینگ در سطح زیرساخت، مسیرهای جهانی داده بهصورت نادرست از داخل ایران عبور میکنند. این پدیده میتواند باعث کندی یا ازدسترفتن بستهها شود و طبق گزارشهای RIPE و CAIDA، دستکم دو مورد مشابه از این نوع در سالهای اخیر ثبت شده است.
از سوی دیگر، فیلترینگ بر پایه DNS و بازرسی عمیق بستهها (DPI) سبب میشود پاسخهای جعلی DNS برای انسداد وبسایتها در داخل کشور تولید شود. گاهی این پاسخهای اشتباه در حافظهی سرورهای خارجی کش میشوند و در نتیجه، کاربران خارج از ایران نیز برای دقایقی به مسیرهای نادرست هدایت میشوند.
همزمان، کاربران ایرانی برای دسترسی آزاد از VPN و پراکسیهای بینالمللی استفاده میکنند. میلیاردها درخواست از طریق تعداد محدودی سرور در اروپا، ترکیه و آسیای میانه نهتنها فشار زیادی بر زیرساخت آن کشورها وارد میکند، بلکه ممکن است الگوریتمهای امنیتی سراسری شرکتهایی مانند Cloudflare یا Google را فعال کند.
کارشناسان هشدار میدهند که ادامهی این روند، جهان را به سمت اینترنت تکهتکه یا جزیرهای (Fragmented Internet) سوق میدهد؛ در چنین وضعی بهجای یک شبکهی جهانی باز، کشورها اینترنتهای ملی و کنترلشدهی خود را خواهند داشت.
در نتیجه، فیلترینگ اینترنت در ایران نه تنها دسترسی کاربران داخلی را محدود میکند، بلکه به شکل غیرمستقیم پویایی فنی، امنیت سایبری و حتی سیاستگذاری اینترنت جهانی را نیز تحت تأثیر قرار میدهد.
